Bàng

Tại một số vùng, nhân dân dùng vỏ bàng sắc uống chữa ly, ia chảy và rửa các vết loét, vết thương.

Tên khoa học:

Terminalia catappa L, họ Bàng Combretaceae.

Tên khác:

Quang lang, chambok barang parcang prang (Cămpuchia), badamier (Pháp).

Bộ phận dùng:

Người ta thường dùng lá, vỏ cây và hạt.

Dạng sống và sinh thái:

- Bàng là một cây to, có thể cao tới 25m, cành mọc vòng làm cho tán cây xòe ra như cái lọng. Lá to hình thìa, đầu tròn, mặt trên nhẵn, mặt dưới có lỏng hung nhạt phiến !á dài 20-30cm, rộng 10-13cm. Hoa nhiều mọc thành bông dài 15-20cm, trên cán bông hoa có lông. Quả hình bầu dục, nhẵn dẹt với hai bên dìa hẹp, đầu hơi nhọn, dài 4cm, rộng 3cm, dày 15mm, nhẩn, cơm màu vàng đỏ, có xơ. Hạch rộng 15mm, hạt có nhân trắng chứa nhiều dầu. Mùa quả: Tháng 8- 10.

- Cây bàng được trồng khắp nơi làm cây hóng mát. Người ta cho rằng cây bàng vốn không có ở nước ta, mà di thực từ đảo Moluques vào.

Thành phần hóa học:

- Lá và vỏ cây chứa tanin: vỏ thân chứa từ 25- 35% tanin pyrogaẳic và tanin catechic. vỏ cành chứa 11% tanin.

- Nhân hạt chứa 50% dầu béo màu vàng nhạt hay lục nhạt, vị dẻ chịu, giống như dầu hạnh nhân, ăn được. Tuy nhiên nhân chỉ chiếm 10% toàn quả cho nên cuối cùng toàn quả chỉ chứa chừng 5% dầu béo, việc tách nhân lại đòi hỏi nhiều công sức, chưa cơ giới hóa được cho nên đến nay việc khai thác dầu hạt bàng chưa được đặt ra. Một số tính chất của dầu nhân hạt bàng đã được nghiên cứu kết quả như sau: Tỳ trọng 0,917, chỉ số khúc xạ ở 35°c là 1,4660, độ đông đặc +]°c, chỉ số axit 2,94, chỉ số xà phòng 197,8, chi số iốt 60,72, phần không xà phòng hóa 0,38, axit toàn phần tách được ở dạng đặc, màu vàng nhạt hay trắng, phần axit đặc chiếm tới 36%.

- Do chỉ số iốt thấp và do không cho phản ứng hexabromua cho nên người ta có thể kết luận dầu bàng không có glyxerit linoleic và thuộc loại dẩu không khô.

Công dụng và cách dùng:

- Tại một số vùng, nhân dân dùng vỏ bàng sắc uống chữa ly, ia chảy và rửa các vết loét, vết thương.

- Ở Ấn Độ, Inđónêxia và Philipin người ta cũng dùng như vậy. Liều dùng hằng ngày 12-15g, sắc với 200ml, thêm ít đường cho để uống.

- Lá còn được dùng sắc uống chữa cảm Sốt làm cho ra mồ hôi, hoặc lá tươi giã nát, xào nóng để đắp và chườm vào nơi đau nhức.

Hạt dùng chữa ỉa ra máu (sắc uống), có thể dùng ép lấy dầu để ăn hay dùng trong công nghiệp.

Liều dùng:

- 12-15g, sắc với 200ml, thêm ít đường cho để uống.

• Cây lá dong (Cây dong) (03/09/2015)
• Tang diệp (Lá dâu tằm) (03/09/2015)
• Tang bạch bì (Vỏ rễ cây dâu tằm) (03/09/2015)
• Tang chi (Cành cây dâu tằm) (03/09/2015)
• Tang thầm (quả cây dâu tằm) (03/09/2015)
• Tang ký sinh (Tầm gửi cây dâu tằm) (03/09/2015)
• Những cây thuốc, vị thuốc có tác dụng thay thế mật gấu (03/09/2015)
• Thục địa hoàng (Sinh địa khô nấu chín) (03/09/2015)
• Sinh địa tươi (Tiên địa hoàng) (03/09/2015)
• Sinh địa khô (Can địa hoàng) (03/09/2015)